वास्तु शास्त्र मार्फत लिभिङ रुमको रूपान्तरण
नेपाली संस्कृतिमा लिभिङ रुम अर्थात् 'बैठक' घरको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण स्थान हो। वास्तुवेद डिजाइनमा हामी वास्तुकलालाई केवल इँटा र सिमेन्टको संरचना मात्र नभई 'प्राण' वा जीवन शक्तिको प्रवाहको रूपमा लिन्छौं। काठमाडौं, पोखरा वा बुटवल जस्ता सहरहरूमा घर डिजाइन गर्दा, हामी प्राचीन वास्तु सिद्धान्तहरूलाई आधुनिक सौन्दर्यसँग जोड्छौं।
१. तस्विर र कलाको शक्ति
- सातवटा दौडिरहेका घोडाहरू: सफलता र प्रगतिको प्रतीक मानिने सातवटा घोडाहरूको तस्विर घरको पूर्व वा उत्तर भित्तामा राख्नुपर्छ।
- हिमाल र प्रकृति: दक्षिण वा पश्चिम भित्तामा माछापुच्छ्रे वा अन्नपूर्ण जस्ता स्थिर हिमालका तस्विरहरू राख्नु राम्रो मानिन्छ। उत्तर-पूर्वमा भने बगिरहेको पानीको तस्विर शुभ हुन्छ।
२. बिरुवा र हरियाली
- मनी प्लान्ट: दक्षिण-पूर्व (आग्नेय) दिशामा मनी प्लान्ट राख्नाले आर्थिक लाभ हुने जनविश्वास छ।
- वर्जित बिरुवाहरू: लिभिङ रुमभित्र क्याक्टस वा काँडा भएका बिरुवाहरू राख्नु हुँदैन, यसले सम्बन्धमा तितोपन ल्याउन सक्छ।
३. ऐना र यसको सही स्थान
ऐनाले ऊर्जालाई दोब्बर बनाउँछ। तसर्थ, ऐना सधैं उत्तर वा पूर्व भित्तामा झुन्ड्याउनुहोस्। ऐनामा सकारात्मक दृश्य वा खाने टेबल देखिनु शुभ मानिन्छ।
४. पानी र फाउन्टेन
उत्तर-पूर्व (ईशान) कोणमा सानो वाटर फाउन्टेन राख्दा घरमा शान्ति र समृद्धि छाउँछ। पानीको प्रवाह घरको भित्रतिर फर्किएको हुनुपर्छ।
५. पित्तलका सामग्री र प्रकाश
नेपाली परम्परामा पित्तलका सामग्रीको विशेष महत्त्व छ। सुकुन्दा वा अर्ली (Urli) मा पानी र फूलका पत्रहरू राखेर उत्तर वा पूर्व दिशामा सजाउँदा सकारात्मक ऊर्जा आकर्षित हुन्छ।
६. घडीको दिशा
घडीलाई सधैं उत्तर, पूर्व वा पश्चिम भित्तामा राख्नुपर्छ। दक्षिण दिशामा घडी राख्नु वास्तु अनुसार अशुभ मानिन्छ। बन्द भएको घडीले प्रगतिको बाटो रोक्ने हुनाले तुरुन्तै मर्मत गर्नुपर्छ।