कन्क्रिटको बट्टाभन्दा माथि: नेपाली घरको बाहिरी बनावटको नयाँ परिभाषा
हालका वर्षहरूमा बुटवल, भरतपुर र काठमाडौं उपत्यकाका तल्लो क्षेत्रहरूमा 'म्याचबक्स' वा समतल छाना र धेरै सिसा भएका घरहरूको बाहुल्यता देखिएको छ। बढ्दो गर्मीलाई मध्यनजर गर्दै, वास्तुवेद डिजाइनले ट्रपिकल-कन्टेम्पोररी एलिभेसन शैलीलाई जोड दिइरहेको छ। यस शैलीमा घरलाई आधुनिक देखाउनुका साथै हावा ओहोरोदोहोर हुने र शितल बनाउने उपायहरू अपनाइन्छ।
१. ठूला इभ्स र विस्तारित छाँगा (Chajjas) को महत्व
नेपालको मनसुनी हावापानीमा घरको बाहिरी बनावटको मुख्य काम सुरक्षा दिनु हो। साधारण १८ इन्चको सट्टा ३ देखि ४ फिटसम्मका विस्तारित स्ल्याबहरू प्रयोग गर्दा वर्षाबाट रङ उप्किन पाउँदैन र वैशाख-जेठको प्रचण्ड गर्मीमा घरभित्रको तापक्रम कम राख्न मद्दत गर्छ।
२. भर्टिकल लुभर्स: सुन्दरता र शीतलता
काठमाडौं र पोखरामा अचेल भर्टिकल लुभर्सको प्रयोग निकै रुचाइएको छ। विशेषगरी घरको पश्चिम पट्टिको भागमा लुभर्स राख्दा दिउँसोको चर्को घाम सिधै भित्र छिर्न पाउँदैन, जसले गर्दा घर शितल रहन्छ र बिजुलीको बिल पनि कम आउँछ।
३. निर्माण सामग्री: ढुङ्गा र एचपीएल (HPL) को संयोजन
आधुनिक घर बनाउँदा प्राकृतिक र कृत्रिम सामग्रीको सही मिश्रण हुनुपर्छ:
- प्राकृतिक ढुङ्गा: भुईँतला वा कम्पाउन्ड वालमा स्लेट वा बालुवा ढुङ्गाको प्रयोग गर्नुहोस्।
- HPL सिट: काठ जस्तै देखिने तर टिकाउ हुने यो सामग्री माथिल्लो तलामा प्रयोग गर्न सकिन्छ।
- टेक्सचर प्लास्टर: सादा रङको सट्टा टेक्सचर प्लास्टरले घरलाई गहिराइ दिन्छ।
४. बजेटको व्यवस्थापन
नेपालमा एउटा राम्रो आधुनिक एलिभेसन डिजाइनका लागि थप ५ लाख देखि १५ लाख रुपैयाँसम्म खर्च हुन सक्छ। यो खर्चले घरको सुन्दरता मात्र बढाउँदैन, भविष्यमा घरको मुल्याङ्कन पनि बढाउँछ।